Contracteer de bevoegdheid van de Duitse rechter bij een internationaal contract

Contracteer de bevoegdheid van de Duitse rechter bij een internationaal contract

Geplaatst op

Bang zijn voor aanvaarden van Duits recht in een internationaal contract? Wel nee! Sterker nog, contracteer de bevoegdheid van de Duitse rechter erbij!

Onbekend maakt onbemind! Dat geldt voor veel dingen in het leven en in de wereld van de juristerij en het internationaal contracteren in het bedrijfsleven is dat vaak niet anders. Iedereen houdt zich toch vaak vast aan het hem of haar bekende recht als (min of meer) bekend terrein. Dat valt mij iedere keer weer op.

Met enige regelmaat kom ik partijen tegen die mij inschakelen bij de onderhandelingen over een contract dat tot stand zou moeten komen tussen een Nederlandse en een Duitse partij. Meestal gebeurt dat als partijen al weten hoe de door de een gewenste en door de ander te leveren prestatie eruit moet gaan zien. Als de zaken dan echter op papier dienen te worden gezet en de puntjes op de spreekwoordelijke "i" moeten worden geplaatst, komen vragen aan de orde waarover men vaak nog niet echt heeft nagedacht. Bijvoorbeeld de vraag naar welk recht men eigenlijk wenst te contracteren? Duitse partijen wensen doorgaans naar hun eigen recht te contracteren omdat men de stellige indruk heeft dat dat nu eenmaal beter is dan wat er allemaal buiten Duitsland te vinden is. Nederlandse partijen houden vaak vast aan hun eigen recht uit angst voor het onbekende. Hoe begrijpelijk die laatste "reflex" ook is, hij is mijns inziens ook onterecht.

In dit blog wil ik niet ingaan op de inhoudelijke verschillen tussen het Duitse en het Nederlandse recht. Inhoudelijk wijkt het Duitse civiele overeenkomstenrecht weliswaar enigszins af van het Nederlandse recht, maar deze verschillen rechtvaardigen zeker niet de angst voor het onbekende. In dit blog wil ik wel een lans breken voor de Duitse rechtspraak. Vloeken in de kerk hier in Nederland? Ik denk het niet…

In het bestek van dit blog durf ik de stelling aan, dat de keuze voor het Duitse recht en de bevoegdheid van de Duitse rechter, ondanks het gevoel van onbekendheid, juist een stuk zekerheid biedt die de Nederlandse rechter nauwelijks meer lijkt te bieden. Ik durf de stelling aan, dat de kwaliteit van de Duitse rechtspraak eenvoudigweg beter is dan de rechtspraakn in ons land. Komt dat omdat rechters in Duitsland slimmer zijn? Dat denk ik niet. De onvoorspelbaarheid van de rechtspraak (en daarmee het, zoals ik het maar eens noem, het "loterijgehalte" van onze rechtspraak), neemt toe door de druk waaronder Nederlandse rechters hun werk moeten verrichten! Anders dan in Duitsland wordt in Nederlandse procedures regelmatig pijnlijk duidelijk dat rechters in Nederland in feite geen tijd meer krijgen eens rustig en zorgvuldig naar een zaak te kijken. De kwaliteit is het slachtoffer van de oplopende snelheid waarmee rechters worden geacht dossiers af te werken. Welke advocaat je ook spreekt, de ontevredenheid over de kwaliteit van de rechtspraak neemt hand over hand toe. En als zelfs de Vereniging voor de Rechtspraak al waarschuwt dat de kwaliteit van de rechtspraak onder druk staat, is dat een duidelijk teken. De Vereniging roept dat namelijk niet bij het eerste signaal van de daken!

In het bestek van deze blog een saillant voorbeeld is een zaak, die ik nota bene won en waarin mijn Duitse cliënte (een Duits bouwbedrijf) heel tevreden was met het resultaat. Mijn cliënte was heel content met de Nederlandse rechter en vond dat "gerechtigheid kennelijk nog bestond". Echter, ik kreeg in die zaak, waarin wel zes essentiële juridische knopen dienden te worden doorgehakt en waarin sprake was van meer dan tachtig(!) strijdpunten over de feitelijke gang van zaken en bouwtechnische aspecten, zonder mondelinge behandeling een eindvonnis! De zaak was onder geen enkel gezichtspunt reeds rijp voor een beslissing. In plaats van het werk van een rechter te doen, had de rechter zich op alle onderdelen naar een eindbeslissing gewurmd. Een meer dan twintig pagina's tellend vonnis, waarin de rechter niet had geschuwd zelf de deskundige te spelen, niet gestelde feiten aan te vullen, uit te gaan van niet op de inhoud van de stukken gebaseerde (vaak onjuiste) aannames enz. enz. De rechter had duidelijk als enige doel een eindvonnis te schrijven en zonder deskundige te benoemen, een uitgebreide zitting te bepalen of getuigen te horen, weer een zaak te kunnen afstrepen. Geen wonder dat tegenwoordig de gerechtshoven volledig dichtslibben met hoger beroepszaken (bij het gerechtshof in Den Bosch worden pleidooien inmiddels in de tweede helft van het jaar 2017 gepland(!)) De eerste gedachte die ik bij het lezen van het vonnis kreeg was, dat een Duitse rechter een dergelijk vonnis  "nie und nimmer" uit zijn pen had gekregen! De Duitse rechter, zo is mijn ervaring, wikkelt zijn zaken af volgens de regelen der kunst, simpelweg omdat hem in ons buurland daarvoor wel de nodige tijd krijgt.

Als partijen een geschil hebben dat in der minne helaas niet wordt opgelost, hebben zij baat bij een rechter die de tijd en ruimte heeft (en neemt) het geschil serieus en contentieus te behandelen. Het bewust kiezen voor de Duitse rechter als geschillenbeslechter is een keuze voor een stuk zekerheid. Die keuze heeft echter eigenlijk alleen zin, indien men er in het contract ook voor zorgt dat deze rechter ook zijn Duitse recht kan toepassen. Ik begon mijn blog al met de stelling dat men daarvoor zeker niet bang hoeft te zijn.

Deel deze pagina